10-tom, 1-son, b. 40–42, Nashr: 2026-10-01
YOSH OILALARGA PSIXOLOGIK YORDAM KO‘RSATISHDA MAHALLA INSTITUTINING ROLI
РОЛЬ ИНСТИТУТА МАХАЛЛИ В ОКАЗАНИИ ПСИХОЛОГИЧЕСКОЙ ПОМОЩИ МОЛОДЫМ СЕМЬЯМ
THE ROLE OF THE MAHALLA INSTITUTION IN PROVIDING PSYCHOLOGICAL SUPPORT TO YOUNG FAMILIES
- Meliboyeva Feruzaxon Xamidullo qizi — Andijon davlat pedagogika instituti psixologiya yo‘nalishi 1-bosqich magistranti, Andijon, O‘zbekiston
Annotatsiya
Ushbu maqolada O‘zbekiston jamiyatida asrlar davomida shakllangan ijtimoiy institut - mahallaning yosh oilalarga psixologik yordam ko‘rsatishdagi o‘rni va psixoterapevtik salohiyati tahlil qilinadi. Tadqiqot Andijon viloyati Buloqboshi tumani Zarg‘aldoq mahalla fuqarolar yig‘ini (MFY) amaliyoti doirasida o‘tkazilib, yosh oilalarda uchraydigan bir qator tizimli psixologik muammolar muallifning bevosita amaliy kuzatuvlari hamda zamonaviy psixologik va huquqiy manbalar asosida o‘rganildi. Maqolada mahalla huzuridagi mediativ tuzilmalar faoliyatini takomillashtirish va oilaviy nizolarning barvaqt psixodiagnostikasi hamda profilaktikasi samaradorligini oshirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ilgari surilgan.
Аннотация
В данной статье анализируется роль и психотерапевтический потенциал махалы - социального института, сформировавшегося в узбекском обществе на протяжении веков, - в оказании психологической помощи молодым семьям. Исследование проводилось в рамках практики гражданского собрания махалы Заргалдок Булокбашского района Андижанской области, а на основе непосредственных практических наблюдений автора и современных психологических и правовых источников изучался ряд системных психологических проблем, встречающихся в молодых семьях. В статье предлагаются практические рекомендации по совершенствованию деятельности посреднических структур в рамках махалы и повышению эффективности ранней психодиагностики и профилактики семейных конфликтов.
Abstract
This article analyzes the role and psychotherapeutic potential of the *mahalla*-a social institution that has evolved over centuries in Uzbek society-in providing psychological support to young families. The study was conducted based on the practices of the Zarg‘aldoq *mahalla* citizens' assembly (MFY) in the Buloqboshi district of the Andijan region; it examines various systemic psychological issues faced by young families, drawing upon the author's direct practical observations as well as contemporary psychological and legal sources. The article puts forward practical recommendations for improving the activities of mediation structures within the *mahalla* and enhancing the effectiveness of early psychodiagnosis and prevention regarding family conflicts.
Kalit so'zlar: yosh oila, mahalla instituti, psixologik yordam, oilaviy nizolar, psixodiagnostika
Foydalanilgan adabiyotlar
- Mirziyoyev Sh.M. Yangi O‘zbekiston strategiyasi. – Toshkent: O‘zbekiston, 2021. – B. 245–248.
- O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 10-iyundagi "Mahalla fuqarolar yig‘ini huzuridagi 'Ota-onalar universiteti' jamoatchilik tuzilmasi faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida"gi 367-sonli qarori.
- O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 18-oktyabrdagi "Fuqarolar yig‘ini huzuridagi 'Yarashtirish komissiyasi' jamoatchilik tuzilmasi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida"gi 648-sonli qarori.
- O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 2-sentyabrdagi "Xotin-qizlarni tazyiq va zoravonlikdan himoya qilish to‘g‘risida"gi O‘RQ-561-son Qonuni.
- Olimov L.J., Razzoqov X.A. Oila psixologiyasi va oilaviy munosabatlar diagnostikasi. – Toshkent: Fan va texnologiyalar, 2022. – 216 b.
- Nishonova Z.T., Kamilova N.G. Rivojlanish va oila psixologiyasi. – Toshkent: Innovatsiya-Ziyo, 2021. – 230 b.
- Voxidova N. Yosh oilalar psixologiyasi va ijtimoiy moslashuv jarayonlari. – Toshkent: Innovatsion rivojlanish nashriyoti, 2020. – 176 b.
- Shoumarov G.B. Oila psixologiyasi. – Toshkent: Sharq, 2010. – 296 b.
- Satir, V. (1988). The New Peoplemaking. Mountain View, CA: Science and Behavior Books. (Ruscha nashri: Сатир, В. (2000). Вы и ваша семья: Руководство по семейной психотерапии. Москва: Апрель-Пресс, Эксмо-Пресс).
- Minuchin, S. (1974). Families and Family Therapy. Cambridge, MA: Harvard University Press. (Ruscha nashri: Минухин, С., Фишман, Ч. (1998). Техники семейной психотерапии. Москва: Класс).