10-tom, 1-son, b. 51–53, Nashr: 2026-10-01

RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA MEHNAT BOZORINING TRANSFORMATSIYASI VA INSON KAPITALINI RIVOJLANTIRISH

ТРАНСФОРМАЦИЯ РЫНКА ТРУДА И РАЗВИТИЕ ЧЕЛОВЕЧЕСКОГО КАПИТАЛА В УСЛОВИЯХ ЦИФРОВОЙ ЭКОНОМИКИ

TRANSFORMATION OF THE LABOR MARKET AND DEVELOPMENT OF HUMAN CAPITAL IN THE DIGITAL ECONOMY

  • No’monov Sunnatbek Safo o’g’li — Buxoro xalqaro universiteti

To'liq matn (PDF)

Annotatsiya

Ushbu maqolada raqamli iqtisodiyot sharoitida mehnat bozorining tarkibiy o'zgarishlari va inson kapitalini rivojlantirishning ilmiy-nazariy asoslari tahlil qilingan. Raqamlashtirish jarayonlari ta'sirida kasb va malaka tarkibining o'zgarishi, an'anaviy kasblarning transformatsiyasi hamda yangi kompetensiyalarga bo'lgan talabning ortishi masalalari yoritilgan. Maqolada inson kapitalini rivojlantirishning to'rt komponentli nazariy modeli taklif etilgan bo'lib, u raqamli-texnologik, moslashuvchanlik-o'zgaruvchanlik, ijtimoiy-kommunikativ va innovatsion-tadbirkorlik komponentlarini o'z ichiga oladi. Tadqiqot natijalari mehnat bozori talablariga mos kadrlar tayyorlash tizimini takomillashtirish, shuningdek uzluksiz ta'lim dasturlarini ishlab chiqishda amaliy ahamiyat kasb etadi.

Аннотация

В данной статье анализируются научно-теоретические основы трансформации рынка труда и развития человеческого капитала в условиях цифровой экономики. Рассмотрены изменения в структуре профессий и квалификаций под влиянием процессов цифровизации, трансформация традиционных профессий, а также растущий спрос на новые компетенции. В статье предлагается четырёхкомпонентная теоретическая модель развития человеческого капитала, включающая цифро-технологический, адаптационный, социально-коммуникативный и инновационно-предпринимательский компоненты. Результаты исследования имеют практическое значение для совершенствования системы подготовки кадров в соответствии с требованиями рынка труда, а также для разработки программ непрерывного образования.

Abstract

This article analyzes the scientific and theoretical foundations of labor market transformation and human capital development under conditions of the digital economy. It examines changes in the structure of occupations and qualifications driven by digitalization processes, the transformation of traditional professions, and the growing demand for new competencies. The article proposes a four-component theoretical model for human capital development, encompassing digital-technological, adaptability, socio-communicative, and innovative-entrepreneurial components. The research findings have practical significance for improving the system of workforce training in line with labor market requirements and for developing lifelong learning programs.

Kalit so'zlar: raqamli iqtisodiyot, mehnat bozori, inson kapitali, raqamli ko'nikmalar, kasbiy transformatsiya, uzluksiz ta'lim, mehnat bozori talablari

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. O'zbekiston Respublikasi Prezidentining "Raqamli O'zbekiston - 2030" strategiyasini tasdiqlash to'g'risida"gi PF-6079-son Farmoni, 2020-yil.
  2. Vygotskiy L.S. Mыshlenie i rech'. Moskva: Labirint, 1999.
  3. Rubinshteyn S.L. Osnovы obshey psixologii. Sankt-Peterburg: Piter, 2002.
  4. Becker G.S. Human Capital: A Theoretical and Empirical Analysis. Chicago: University of Chicago Press, 1993.
  5. Autor D.H. Why Are There Still So Many Jobs? The History and Future of Workplace Automation. Journal of Economic Perspectives, 2015.
  6. World Economic Forum. The Future of Jobs Report. Geneva: WEF, 2023.
  7. International Labour Organization. World Employment and Social Outlook: Trends. Geneva: ILO, 2023.
  8. G'oziyev E.G'. Yosh davrlari psixologiyasi. Toshkent: Universitet, 2010.