7-tom, 2-son, b. 243–247, Nashr: 2026-08-11
OILA INSTITUTINI MUSTAHKAMLASHDA MILLIY QADRIYATLARNING O‘RNI
РОЛЬ НАЦИОНАЛЬНЫХ ЦЕННОСТЕЙ В УКРЕПЛЕНИИ ИНСТИТУТА СЕМЬИ
THE ROLE OF NATIONAL VALUES IN STRENGTHENING THE FAMILY INSTITUTION
- Dehqonov Maxmud — Islom Karimov nomidagi Davlat texnika universiteti, Oʻzbekiston tarixi kafedrasi dotsenti, Orcid: 0009-0003-3705-5240,
Annotatsiya
Ushbu maqolada oila institutini mustahkamlashda milliy qadriyatlarning tutgan o‘rni va ahamiyati keng tahlil qilingan. Globallashuv va texnologik taraqqiyot sharoitida oila tizimiga kirib kelayotgan yangi tahdidlar, an’anaviy oilaviy qadriyatlarning buzilishi muammolari va ularning oldini olish yo‘llari o‘rganilgan. Maqolada o‘zbek xalqining milliy qadriyat tizimi - mehr-oqibat, hurmat-izzat, ota-ona va kattalar oldidagi mas’uliyat, farzand tarbiyasi, mehr-muhabbat va sadoqat kabi fazilatlar - oilani mustahkamlashning asosiy manbayi sifatida ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, davlatning oila siyosati, qonunchilik bazasi va ijtimoiy dasturlar tahlil etilgan. Tadqiqotda sotsiologik, tarixiy-qiyosiy va madaniy-antropologik metodlardan foydalanilgan. Olingan xulosalar oila munosabatlarini mustahkamlash va yoshlarni oilaviy qadriyatlar ruhida tarbiyalash uchun amaliy ahamiyatga ega.
Аннотация
В данной статье широко анализируется роль и значение национальных ценностей в укреплении института семьи. Исследуются новые угрозы, проникающие в семейную систему в условиях глобализации и технологического прогресса, проблемы разрушения традиционных семейных ценностей и пути их предотвращения. В статье рассматривается система национальных ценностей узбекского народа - милосердие, уважение, ответственность перед родителями и старшими, воспитание детей, любовь и верность - как основной источник укрепления семьи. Анализируются государственная семейная политика, законодательная база и социальные программы. В исследовании использованы социологические, историко-сравнительный и культурно-антропологический методы. Полученные выводы имеют практическое значение для укрепления семейных отношений и воспитания молодёжи в духе семейных ценностей.
Abstract
This article provides a comprehensive analysis of the role and significance of national values in strengthening the family institution. New threats penetrating the family system amid globalization and technological progress, problems of erosion of traditional family values, and ways to prevent them are studied. The system of national values of the Uzbek people - compassion, respect, responsibility toward parents and elders, child-rearing, love and loyalty - is considered as the primary source for family strengthening. State family policy, legislative frameworks, and social programs are also analyzed. The study employs sociological, historical-comparative, and cultural-anthropological methods. The conclusions drawn hold practical significance for strengthening family relations and educating youth in the spirit of family values.
Kalit so'zlar: oila instituti, milliy qadriyatlar, oilaviy tarbiya, an’anaviy qadriyatlar, globallashuv, oila siyosati, yoshlar tarbiyasi, mehr-oqibat, nikoh madaniyati, O‘zbekiston
Foydalanilgan adabiyotlar
- Xayrullayev M.M. Oila - jamiyat asosi. - Toshkent: Ma’naviyat, 2002. - 198 b.
- O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. - Toshkent: O‘zbekiston, 2023. - 72 b.
- Karimov I.A. Yuksak ma’naviyat - yengilmas kuch. - Toshkent: Ma’naviyat, 2008. - 176 b.
- Musurmonova O.N. O‘zbek oilasida milliy qadriyatlar. - Toshkent: O‘qituvchi, 2004. - 224 b.
- Nazarov Q.N. Oila sotsiologiyasi. - Toshkent: Universitet, 2007. - 288 b.
- Safarov N.S. O‘zbek xalq maqollari va ularning tarbiyaviy ahamiyati. - Toshkent: O‘qituvchi, 1997. - 184 b.
- Hasanov G‘. O‘zbek xalq pedagogikasi. - Toshkent: Fan, 1998. - 312 b.
- Mirzayev F.F. Globallashuv sharoitida oila institutiga tahdidlar // Jamiyat va boshqaruv. - 2020. - №1. - B. 56–78.
- Nazarov S.P. Mehnat migratsiyasi va oilaviy munosabatlar. - Toshkent: Fan, 2019. - 244 b.
- O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining oilani mustahkamlashga oid Farmoni. - Toshkent, 2019. - 28 b.
- Parsons T. Sistema sovremennyx obshhestv. - Moskva: Aspekt Press, 1998. - 270 s.
- Giddens A. Sotsiologiya. - Toshkent: Ijtimoiy fikr, 2012. - 632 b.
- Kim Y. Confucian Ethics and Family Values in Modern East Asia. - Seoul: Yonsei University Press, 2018. - 312 p.
- UNICEF. Family Well-Being Report 2022. - New York: UNICEF, 2022. - 148 p.