11-tom, 1-son, b. 180–184, Nashr: 2026-11-05

KONCHILIK KORXONASI XODIMLARIDA OILAVIY MUNOSABATLAR VA OILAVIY QONIQISHNING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI

СОЦИАЛЬНО-ПСИХОЛОГИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ СЕМЕЙНЫХ ОТНОШЕНИЙ И УДОВЛЕТВОРЕННОСТЬ СЕМЬЕЙ У РАБОТНИКОВ ГОРНОДОБЫВАЮЩЕГО ПРЕДПРИЯТИЯ

SOCIALNO-PSIKHOLOGICHESKIE OSOBENNOSTI SEMEYNYX OTNOSHENIY I UDOVLETVORENNOST SEMEY U RABOTNIKOV GORNODOBYVAYUSHCHIX PREDPRIYATIY, TRUDYASHCHIXSYA VAKHTOVYM METODOM

  • Turobova Shahnoza Umirovna — Navoiy davlat universiteti katta o‘qituvchisi

DOI: 10.67780/buxoro-xalqaro-universiteti-ilmiy-axborotnomasi.2026.aeaf5cda

To'liq matn (PDF)

Annotatsiya

Maqolada konchilik korxonasi xodimlari oilalarida o‘zaro munosabatlar, er-xotin muloqoti, hissiy yaqinlik va oilaviy qoniqish ijtimoiy-psixologik jihatdan tahlil qilinadi. Ish joyidan uyga qaytish tartibi, oiladan uzoq muddat ajralib turish, uy vazifalarini taqsimlashdagi qiyinchiliklar va bolalar tarbiyasida bevosita qatnashish imkoniyatining cheklanishi oilaviy hayot sifatiga ta’sir ko‘rsatishi mumkinligi asoslanadi. „Navoiyuran“ davlat korxonasi xodimlari orasida o‘tkazilgan tadqiqotda qo‘llangan mualliflik so‘rovnomasi oilaviy muloqot, o‘zaro yordam, vaxta sharoitiga ko‘nikish, nizolar va oilaviy hayotdan qoniqish jihatlarini qamrab oladi. Natijalarni tahlil qilish yo‘nalishlari hamda oilaviy farovonlikni qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha tavsiyalar bayon etilgan. Mehnat va oilaviy hayotni uyg‘unlashtirish zarurati ta’kidlanadi.

Аннотация

В статье представлен социально-психологический анализ межличностных отношений, супружеского общения, эмоциональной близости и удовлетворенности семейной жизнью у работников горнодобывающего предприятия. В работе обосновывается, что на качество семейной жизни могут влиять такие факторы, как переход от рабочей обстановки к домашней, длительная разлука с семьей, трудности в распределении домашних обязанностей, а также ограниченные возможности для непосредственного участия в воспитании детей. В исследовании, проведенном среди сотрудников государственного предприятия «Навоиуран», использовалась специально разработанная анкета, охватывающая такие аспекты, как общение в семье, взаимная поддержка, адаптация к условиям вахтового (сменного) метода работы, конфликтные ситуации и общая удовлетворенность семейной жизнью. В статье изложены подходы к анализу полученных результатов и предложены рекомендации по поддержанию семейного благополучия. Также подчеркивается необходимость достижения баланса между профессиональной деятельностью и семейной жизнью.

Abstract

The article analyzes, from a socio-psychological standpoint, family relationships among mining enterprise employees working on a rotational shift basis: communication between spouses, emotional closeness and family satisfaction. It argues that alternating work shifts and returns home, prolonged separation, difficulties in dividing household duties and limited direct involvement in raising children may affect the quality of family life. The author’s questionnaire covers family communication, mutual support, adjustment to shift conditions, conflicts and satisfaction with family life. Directions for analyzing the results and recommendations for supporting employees' family well-being are presented. The need to harmonize work and family life is emphasized.

Kalit so'zlar: konchilik korxonasi xodimlari, vaxta usuli, oilaviy munosabatlar, oilaviy qoniqish, oilaviy muloqot, hissiy yaqinlik, oilaviy nizolar, ijtimoiy-psixologik qo‘llab-quvvatlash

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Greenhaus J.H., Beutell N.J. Sources of conflict between work and family roles // Academy of Management Review. – 1985. – Vol. 10. – No. 1. – P. 76–88.
  2. Allen T.D., Herst D.E.L., Bruck C.S., Sutton M. Consequences associated with work-to-family conflict: A review and agenda for future research // Journal of Occupational Health Psychology. – 2000. – Vol. 5. – No. 2. – P. 278–308.
  3. Moscovici, S. Social Representations: Essays in Social Psychology. – New York: NYU Press, 2001. – 313 p.
  4. Хекхаузен Х. Мотивация и деятельность. – 2-е изд. – Санкт-Петербург: Питер; Москва: Смысл, 2003. – 860 с.
  5. Давыдов В.В., Радзиховский Л.А. Теория Л.С.Выготского и деятельностный подход в психологии // Вопросы психологии. – 1981. – № 8. – С. 67–81.
  6. Баротов Ш.Р. Психологик хизмат: Магистрлар учун дарслик. – Тошкент: Наврўз нашриёти, 2018. – 344 б.
  7. Turobova Sh.U. Konchilarning asosiy ehtiyojlardan qoniqish darajasi yoxud psixologik xizmatni tashkil etishga sabab determinantlar tahlili // Maktabgacha va maktab ta’limi jurnali. – Toshkent, 2025. – 3 (8). – B. 585–590. – ISSN 3060-4613.